مجموعه تاريخي بازار اراك از بناهاي اوليه شهر اراك است كه در زمان فتحعلي شاه قاجار تأسيس گرديده است . در اين مجموعه كليه امكانات رفاهي از قبيل مسجد ، حمام ، مدرسه ، و آب انبار احداث گرديده است . بازار اراك در دو محور شمالي جنوبي و شرقي غربي به طور مستقيم و عمود بر هم در مركز بافت چهار خانه اوليه شهر قرار دارد . در چهار طرف بازار چهار دروازه بوده كه همگي در طول زمان و گسترش شهر از بين رفته اند.
معماري و طراحي بازار اراك همچنان به عنوان يكي از روش هاي مطرح معماري كه بصورت چارخانه و موازي بوده مورد توجه است چنانكه در معماري شهرهاي بسيار بزرگ مانند نيويورك در آمريكا از همين نوع طراحي معماري استفاده شده است. ساختار سازه اي گنبدي شكل بازار نيز مقاومت قابل توجهي به بناي آن مي دهد و اين بناي خشن و گلي كه البته بخش هايي از آن با آجر كوره اي ترميم شده را مستحكم تر بناهاي عادي گلي كرده است.

اين بنا مربوط به دوران قاجاريه است و از آثار ارزشمند و بسيار زيباي منطقه محسوب مي شود . اين حمام داراي سه سمت بوده ، حمام مردانه ، زنانه و حمام اقليتهاي مذهبي اين حمام چند متر از سطح خيابان پائين تر است . رخت كن حمام با كاشيهاي زيباي هفت رنگ تزئين شده است . در حال حاضر اين حمام به عنوان گنجينه چهار فصل مورد بازديد علاقه مندان قرار مي گيرد.
وجود آثار باستاني بسيار قديمي از تمدن كهن ايران زمين در اين حمام تاريخي ، بر زيبايي هاي آن مي افزايد. معماري اختصاصي اين حمام و طراحي ساختار آن بگونه اي بوده كه علاوه بر نمايش هنر اصيل معماري ايراني ، توانايي بالاي معماران قديمي از رياضيات را نيز به نمايش مي گذارد.

اين مدرسه از بناهاي اوليه شهر است كه در دوران فتحعلي شاه قاجار همزمان با شهر سلطان آباد ( اراك ) به وسيله يوسف خان سپهدار ساخته شده است . سبك بنا تا حدودي از سبك مدارس دوره صفويه اقتباس شده ، اما كاشيكاريها ، ويژه دوره قاجاريه است. اين بنا داراي مسجد ، آب انبار و صحني نسبتاً وسيع با حوضي سنگي در وسط آن است.

در 22 كيلومتري شمال اراك از توابع فراهان آثاري ديده مي شود كه به آن شهر قديمي ذلف آباد مي گويند ، خرابه هاي موجود نشان مي دهد كه در گذشته اين شهر ، آباد و بزرگ بوده است ، ولي در حال حاضر به جزء چند اثر تخريب شده اين منطقه چيزي ملاحظه نمي گردد.

در روستاي مرادآباد در 14 كيلومتري شمال شرقي شهر اراك بقعه اي به نام پير مراد آباد وجود دارد . بنابر اعتقاد عامه مردم دستور ساخت اين بقعه را شاپور ذوالكتاف داده است كه بعدها اين بنا از بين مي رود ليكن در دوره سلجوقي بقعه اي مجدد بنا مي گردد.

اين روستا در 37 كيلومتري شرق اراك واقع است بقعه شاه غريب قلندر و بقعه چهل دختران در اين روستا قرار دارد. تاريخ اين بناها مربوط به دوره صفويه است.

اين امامزاده در روستاي نظام آباد در 40 كيلومتري شمال شهر اراك واقع شده است و از بناهاي دوره صفويه محسوب مي شود.

اين امامزاده يكي از بناهاي مذهبي و مهم منطقه است كه در 12 كيلومتري شمال شهر اراك و در مجاورت روستاي مشهد ميقان واقع شده است اين امامزاده ، مرقد شاهزاده محمد عابد فرزند امام موسي كاظم و از بناهاي دوره صفويه است.

اين آتشكده تاريخي در روستاي راهگرد در 65 كيلومتري شمال شرقي اراك واقع است و قدمت آن مربوط به دوران ساساني است و نماي آن از آجر و سنگ مي باشد.

در روستاي ساروق فراهان واقع در شمال غربي از آن ، بقاع متبركه هفتاد و دو تن موجود است كه از لحاظ مذهبي و تاريخي مورد توجه مردم است اين بنا در قرن ششم هجري ساخته شده است. خود روستا نيز از قدمت بسيار بالا برخوردار بوده و آثار بناهاي قديمي با قدمت بيش از 2000 سال نيز در آن موجود مي باشد.

اين بنا مربوط به دوران صفويه است كه در مشك آباد و در فاصله 40 كيلومتري شرق اراك ، نزديك روستاي انجدان و امان آباد قرار دارد اين كاروانسراها مربع شكل در مسير اصفهان به غرب ايران ساخته شده است.

اين امامزاده در روستاي موت آباد در 15 كيلومتري شمال شهر اراك قرار گرفته كه از سه بناي مجزا تشكيل شده است. تاريخ اين امامزاده مربوط به قرن پنجم هجري قمري است.

اين امامزاده در روستاي مشهد الكوبه در 45 كيلومتري شمال شهر اراك واقع شده است و از بناهاي دوره صفويه محسوب مي شود.